Choć samo słowo „networking" spopularyzowało się dopiero w drugiej połowie XX wieku, korzenie zorganizowanego zrzeszania się kupców i rzemieślników sięgają średniowiecznych cechów i gildii. Współczesne kluby biznesu, w rozumieniu dobrowolnych, nieformalnych sieci kontaktów zawodowych, mają jednak inny rodowód – wywodzą się głównie z XIX-wiecznych stowarzyszeń zawodowych, które w dobie industrializacji zaczęły zrzeszać osoby z różnych dziedzin, ułatwiając im wymianę wiedzy.
Prawdziwym przełomem był wiek XX i Ameryka Północna – to tam powstały wszystkie największe współczesne marki klubów biznesowych. W 1905 r. w Chicago prawnik Paul Harris założył Rotary – pierwszy klub „service", łączący pomoc społeczności lokalnej ze spotkaniami przedstawicieli różnych zawodów (więcej o Rotary w osobnym artykule tego cyklu). W 1950 r. w Rochester Ray Hickok, 27-letni prezes rodzinnej firmy, założył Young Presidents' Organization dla młodych szefów firm. W 1985 r. dr Ivan Misner założył w Kalifornii BNI, opierając je na całkowicie innym mechanizmie – systematycznej wymianie rekomendacji biznesowych między jednym przedstawicielem każdej branży.
W Polsce historia klubów biznesu jest znacznie krótsza i wiąże się z transformacją ustrojową po 1989 r. Business Centre Club powstał w 1991 r. jako pierwsza duża, ogólnopolska organizacja tego typu (opisana szerzej w dalszej części cyklu). Rotary powróciło do Polski (po przerwaniu działalności przez II wojnę światową i okres PRL) w latach 90. Nurty typowo networkingowe, oparte na modelu rekomendacyjnym czy lokalnych klubach dla przedsiębiorców z podobnych branż, pojawiły się w Polsce później – BNI rozpoczęło działalność w kraju w 2006 r., a lokalne inicjatywy w rodzaju towarzystw biznesowych czy klubów regionalnych (np. warszawska sieć klubów WFS Polska) powstawały głównie po 2010 r.
Warto zwrócić uwagę na wspólny mianownik tej historii: niemal wszystkie duże, dzisiejsze marki klubów biznesowych narodziły się jako oddolna inicjatywa jednej osoby lub małej grupy, reagującej na konkretny, zauważony przez siebie problem – Paul Harris chciał przełamać anonimowość dużego miasta, Ivan Misner szukał sposobu na systematyczne rekomendacje, a twórcy YPO chcieli dać młodym prezesom przestrzeń do rozmowy z rówieśnikami w podobnej sytuacji zawodowej. Dopiero z czasem te lokalne inicjatywy przekształciły się w międzynarodowe, licencjonowane organizacje.
Źródła:
- Historia – Rotary Polska – https://rotary.org.pl/co-to-jest-rotary/historia/
- Young Presidents' Organization – Wikipedia (en) – https://en.wikipedia.org/wiki/Young_Presidents'_Organization
- BNI vs inne organizacje networkingowe – Tydzień Networkingu – https://tydziennetworkingu.pl/bni-vs-inne-organizacje-networkingowe-porownanie-formatow-i-efektow/
- Czym jest networking i co może Ci dać? – Randstad – https://www.randstad.pl/strefa-pracownika/rozwoj-zawodowy/czym-jest-networking-i-co-moze-ci-dac/
- Business Centre Club – Wikipedia – https://pl.wikipedia.org/wiki/Business_Centre_Club